
اوزون درمانی
اُزون درمانی (Ozone Therapy) یک روش جایگزین و بحثبرانگیز برای درمان کمردرد و برخی بیماریهای دیگر است که در آن از گاز اُزون (O₃) استفاده میشود. این روش در برخی کشورها بعنوان یک درمان مکمل شناخته میشود، اما اثربخشی و ایمنی آن هنوز بهطور کامل توسط جوامع علمی پذیرفته نشده است. در زیر به بررسی جزئیات آن میپردازیم:
نحوه عملکرد اُزون درمانی برای کمردرد:
۱. کاهش التهاب:
- اُزون ممکن است با مهار واسطههای التهابی (مانند سیتوکینها) به کاهش التهاب در ناحیه آسیبدیده کمک کند.
- این اثر ضدالتهابی میتواند درد ناشی از فتق دیسک، آرتروز یا آسیبهای عضلانی را تسکین دهد.
۲. تحریک ترمیم بافتی:
- اُزون با افزایش اکسیژنرسانی و فعال کردن فاکتورهای رشد، ممکن است ترمیم بافتهای آسیبدیده (مثل غضروف یا دیسک بین مهرهای) را تسریع کند.
۳. تسکین درد عصبی:
- در مواردی مانند تحریک عصب سیاتیک یا فتق دیسک، اُزون با کاهش فشار روی عصب، درد را کاهش میدهد.
۴. تزریق داخل دیسک (Intradiscal Ozone):
- در این روش، اُزون مستقیماً به دیسک بین مهرهای تزریق میشود تا حجم دیسک فتق شده را کاهش داده و فشار روی عصب را کم کند.
موارد استفاده از اُزون درمانی در کمردرد:
- فتق دیسک کمر (هرنیاسیون دیسک).
- آرتروز ستون فقرات.
- سندرم پیریفورمیس (تحریک عصب سیاتیک).
- درد مزمن ناشی از آسیبهای عضلانی یا رباطها.
- درد پس از جراحیهای ناموفق ستون فقرات (Failed Back Surgery Syndrome).
روشهای تجویز اُزون:
۱. تزریق موضعی (Local Injection):
- اُزون به عضلات، مفاصل یا اطراف عصب آسیبدیده تزریق میشود.
۲. تزریق داخل وریدی (Autohemotherapy): - خون بیمار با اُزون مخلوط و دوباره به بدن تزریق میشود.
۳. استنشاق یا کاربرد موضعی: - در برخی موارد برای بهبود گردش خون استفاده میشود.
مزایای ادعاشده:
- کاهش درد بدون نیاز به جراحی.
- عوارض جانبی کمتر نسبت به برخی داروهای مسکن قوی.
- بهبود تحرک در بیماران مبتلا به درد مزمن.
نگرانیها و عوارض جانبی احتمالی:
۱. عوارض موضعی:
- درد، قرمزی در محل تزریق.
۲. عوارض سیستمیک (نادر):
- تشکیل لخته خون یا آمبولی گازی در صورت ورود اُزون به رگها.
- تشدید آسم یا مشکلات تنفسی در صورت استنشاق تصادفی.
۳. عدم قطعیت علمی:
- مطالعات بالینی محدود و نتایج متناقض درباره اثربخشی بلندمدت.
- سازمان FDA هنوز این روش را برای کمردرد تایید نکردهاند ولی در اکثر کشورهای اتحادیه اروپا مورد تایید واستفاده است.
نظر جوامع پزشکی:
- موافقان: برخی متخصصان درد یا طب فیزیکی معتقدند اُزون درمانی در ترکیب با درمان های طب فیزیکی وتوانبخشی یا داروها میتواند مفید باشد.
- مخالفان: بعضی از پزشکان خصوصا جراحان به دلیل نبود شواهد قوی، آن را روشی آزمایشی میدانند و استفاده از روشهایی مثل جراحی) را ترجیح میدهند.
چه افرادی نباید اُزون درمانی کنند؟
- مبتلایان به اختلالات انعقادی یا بیماریهای تنفسی.
- زنان باردار یا شیرده.
- بیماران با سابقه حساسیت به اُزون. یا فاوویسم
جایگزینهای اثباتشده برای کمردرد:
- درمان های طب فیزیکی وتوانبخشی: تمرینات تقویتکننده عضلات مرکزی و کششی.
- داروها: مسکنهای ضدالتهاب (NSAIDs)، شل کننده های عضلانی یا تزریق کورتیکواستروئید.
- روشهای مداخلهای: عمل های بسته مثل تزریق اپیدورال، رادیوفرکوئنسی یا جراحی (در موارد شدید).
- طب سوزنی یا ماساژ درمانی.
نتیجهگیری:
اُزون درمانی ممکن است برای بسیاری بیماران مبتلا به کمردرد مزمن مفید باشد، اما معمولا بعنوان خط اول درمان توصیه نمیشود. پیش از تصمیمگیری، حتماً با یک متخصص طب فیزیکی و توانبخشی مشورت کنید و از ترکیب آن با روشهای استاندارد (تحت نظارت پزشک) استفاده نمایید. همچنین، اطمینان حاصل کنید که درمانگر شما مجرب و از تجهیزات مناسب استفاده می کند تا خطر عوارض به حداقل برسد
دکتر عباس دقاق زاده: متخصص طب فیزیکی وتوانبخشی، مفاصل،دیسک وستون فقرات
ویزیت حضوری (تهران) وآنلاین
دریافت نوبت (ویزیت آنلاین و حضوری تهران) از طریق پیام متنی در واتساپ یا روبیکا :09374715665
تماس تلفنی واس ام اس پاسخ داده نمیشود

